Profilaktyka przed urazami sportowymi

Profilaktyka urazów sportowych wymaga multidyscyplinarnego podejścia całego zespołu medycznego i sztabu trenerskiego. Główne założenia to:

  • wydłużenie okresu kariery sportowej
  • podniesienie potencjału motorycznego pacjenta lub zawodnika
  • redukcja kosztów leczenia.

Profilaktyka pierwotna

Celem profilaktyki pierwotnej jest zmniejszenie prawdopodobieństwa wystąpienia urazu i problemów zdrowotnych oraz przeciwdziałanie czynnikom mogącym do nich prowadzić. Efektem skutecznego postępowania w zakresie profilaktyki pierwotnej jest przede wszystkim niedoznanie urazu przez osobę czynnie uczestniczącą w zajęciach sportowych.

Profilaktyka wtórna

Profilaktyka wtórna obejmuje wczesną diagnostykę i leczenie wszelkich objawów uszkodzenia tkanek. Jej zadaniem jest wdrożenie terapii i powstrzymanie rozwoju negatywnych sutków urazu (np. procedura PRICE w skręceniach stawu skokowego).

Profilaktyka (prewencja) ma na celu:

  • zapobieganie skutkom przebytego urazu
  • przeciwdziałanie jego nawrotom
  • minimalizację wtórnych uszkodzeń i komplikacji

Zazwyczaj obejmuje postępowanie fizjoterapeutyczne zmniejszające lub/i korygujące zaburzenia biomechaniczne i funkcjonalne występujące wskutek urazu.

Kompleksowa ocena fizjoterapeutyczna

Powinna stanowić podstawę profilaktyki pierwotnej wśród zawodników, pacjentów którzy przystępują do treningów; siłowych, wytrzymałościowych. Niestety, nie zawsze jest ona wykonywana. Rzadko wykonuje się diagnostykę stanu tkanek miękkich narządu ruchu czy prawidłowości wykonywania wzorców ruchowych typowych dla danej dyscypliny sportowej. Nieuwzględnienie wyżej wymienionych czynników w ocenie stanu zdrowia i poziomu przygotowania motorycznego pacjenta może skutkować wystąpieniem urazu.

W skład badania fizjoterapeutycznego i motorycznego, wchodzi:

  • ocena stabilności posturalnej i propriocepcji
  • ocena potencjału siłowego w warunkach dynamicznych
  • funkcjonalna ocena poprawności wykonywania podstawowych czynności ruchowych 

Szczegółowa ocena fizjoterapeutyczna powinna obejmować:

  • wywiad
  • badanie podmiotowe
  • ocenę zakresu ruchu w stawach obwodowych i stawach kręgosłupa
  • ocenę długości mięśni
  • wybrane testy kliniczne narządu ruchu

Nieprawidłowości czynnościowe związane z ograniczeniem ruchomości stawów, asymetria napięcia mięśniowego czy nieprawidłowy ślizg i gra stawowa mogą przyczynić się do zaburzeń funkcjonalnych objawiających się na różnych poziomach całego łańcucha biokinematycznego w obrębie kończyn i tułowia.

Skrócenie czynnościowe mięśni może przyczynić się do zaburzenia ich prawidłowej pracy, skutkować kompensacją czynnościową w innych segmentach narządu ruchu i pojawieniem się dysfunkcji pochodzenia mięśniowego; skutkując tym samym zwiększeniem ryzyka pojawienia się urazu. Ewentualnie, istniejące zmiany strukturalne mogą powodować, że nawet niewielkie obciążenia treningowe mogą stanowić poważne zagrożenie dla struktur stawowych w postaci przeciążenia i zaburzenia właściwej pracy stawów.   Kompleksowa ocena stanu zdrowia pacjenta jest bardzo ważna, ponieważ przeciwdziała niepożądanym urazom.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *